Բացահայտիր Տավուշը. Բերքաբեր. Տավուշի մարզի պատմական և սահմանապահ համայնքը
Բերքաբերը Հայաստանի Հանրապետության Տավուշի մարզի Իջևան համայնքի ուշագրավ և ռազմավարական նշանակություն ունեցող գյուղերից է, որը գտնվում է հայ-ադրբեջանական շփման գծի անմիջական հարևանությամբ: Այն հանդիսանում է հանրապետության հնագույն և պատմական բնակավայրերից մեկը, որն իր մեջ կրում է դարերի պատմություն ու մշակութային հարուստ ժառանգություն:
Աշխարհագրական դիրքի տեսանկյունից Բերքաբերը տեղակայված է մարզկենտրոն Իջևան քաղաքից մոտ 17 կիլոմետր դեպի հյուսիս: Գյուղը փռված է Աղստև գետի ձախակողմյան վտակ հանդիսացող Ոսկեպար գետի գեղատեսիլ հովտում՝ հայտնի Բերքաբերի ջրամբարի հարավային ափին: Բնակավայրի բարձրությունը ծովի մակերևույթից կազմում է 700 մետր, ինչը նպաստավոր պայմաններ է ստեղծում ինչպես բնակության, այնպես էլ գյուղատնտեսական գործունեության համար: Իր պատմական ընթացքում գյուղն ունեցել է տարբեր անվանումներ, որոնցից հայտնի են Պիպիսը, Պապիսը և Ջողազը: Այսօրվա հնչեղ և խորհրդանշական Բերքաբեր անունը բնակավայրը պաշտոնապես ստացել է 1978 թվականի հունվարի 25-ին՝ մարմնավորելով տեղի հողերի բերրիությունն ու ժողովրդի աշխատասիրությունը:
Բերքաբերն աչքի է ընկնում մեղմ և բարեխառն կլիմայով, որը բնորոշ է Տավուշի լեռնային ու նախալեռնային գոտիներին: Ամռանը գյուղում տիրում է հաճելի ջերմություն, երբ օդի միջին ջերմաստիճանը հասնում է +30°C-ի, ինչը նպաստում է պտղաբուծության զարգացմանը: Ձմեռները բավականին մեղմ են՝ շուրջ -2°C միջին ջերմաստիճանով, ինչը զերծ է պահում տարածաշրջանը խստաշունչ սառնամանիքներից և հնարավորություն է տալիս տարվա մեծ մասն անցկացնել ակտիվ գյուղատնտեսական ռիթմով:
Բնակավայրի ժողովրդագրական պատմությունը բավականին հետաքրքիր դինամիկա է արձանագրել վերջին երկու դարերի ընթացքում: Լինելով հին հայաբնակ գյուղ՝ Բերքաբերի բնակչության թվաքանակի վերաբերյալ առաջին պաշտոնական տվյալները թվագրվում են 1831 թվականին, երբ այստեղ հաշվառված էր 312 բնակիչ: Հետագա տասնամյակներում, կապված պատմաքաղաքական տարբեր իրադարձությունների հետ, բնակչության թիվը տատանվել է. 1873 թվականին այն նվազել է մինչև 212-ի, սակայն արդեն 1897 թվականին հասել է 276-ի, իսկ 1926 թվականին՝ 281-ի: Խորհրդային տարիներին գյուղում արձանագրվել է բնակչության կայուն աճ. 1939 թվականին բնակչությունը կազմել է 357 մարդ, 1959-ին՝ 478 մարդ, իսկ 1970 թվականին հասել է 505-ի: Իր պատմական առավելագույն ցուցանիշին գյուղի բնակչությունը հասել է 1989 թվականին՝ գրանցելով 526 բնակիչ: Հայաստանի անկախացումից հետո, ըստ 2001 թվականի մարդահամարի, գյուղում բնակվում էր 491 մարդ, իսկ վերջին՝ 2011 թվականի պաշտոնական տվյալներով, Բերքաբերի մշտական բնակչությունը կազմել է 465, իսկ առկա բնակչությունը՝ 392 մարդ:
Տեղական տնտեսության հիմքն ու հարստությունը հանդիսանում է բազմապրոֆիլ գյուղատնտեսությունը: Շնորհիվ բարենպաստ բնակլիմայական պայմանների և Ջողազի (Բերքաբերի) ջրամբարի հարևանության՝ գյուղի բնակիչները հաջողությամբ զբաղվում են անասնապահությամբ, դաշտավարությամբ, բանջարաբուծությամբ և այգեգործությամբ, որոնք ապահովում են տեղական արտադրանքի բարձր որակը: Հատկապես զարգացած է պտղատու այգիների մշակությունը:
Բացի այդ, գյուղն ունի ծխախոտագործության պատմական փորձ ու ավանդույթներ, ինչը տարիներ շարունակ եղել է տեղի տնտեսական կյանքի կարևոր ճյուղերից մեկը:
Բերքաբերն իր աշխատասեր ժողովրդով, ռազմավարական դիրքով և բնական գեղեցկությամբ շարունակում է մնալ Տավուշի աշխարհի անառիկ և կենսունակ դարպասներից մեկը: