Բացահայտիր Տավուշը. Դեբետավան՝ Տավուշի մարզի գեղատեսիլ սահմանամերձ գյուղը

Դեբետավանը, լինելով Տավուշի մարզի Նոյեմբերյան համայնքի բնակավայրերից մեկը, առանձնանում է իր սահմանամերձ դիրքով և պատմական զարգացման հետաքրքրական ընթացքով։
Գյուղը աշխարհագրորեն տեղակայված է Դեբեդ գետի աջ ափին, որը ոչ միայն բնական սահմանագիծ է, այլև կարևոր նշանակություն ունի տեղի գյուղատնտեսության համար։
Նոյեմբերյան քաղաքից շուրջ 18 կմ դեպի հյուսիս-արևմուտք ընկած այս բնակավայրը գտնվում է Հայաստան-Վրաստան պետական սահմանի անմիջական հարևանությամբ՝ ծովի մակերևույթից 430 մ բարձրության վրա։ Մերձարևադարձային կլիման, որը բնորոշ է այս տարածաշրջանին, ստեղծում է նպաստավոր պայմաններ այգեգործության և անասնապահության զարգացման համար, որոնք հանդիսանում են տեղաբնիկների եկամտի հիմնական աղբյուրը։
Բնակավայրի անվանադրության և ժողովրդագրության պատմությունը ևս բավականաչափ հագեցած է։ Գյուղը ներկայիս անվանումը ստացել է 1978 թվականի հունվարի 25-ին՝ այդպիսով ամրագրելով իր ինքնությունը։ Մարդահամարների տվյալները վկայում են բնակչության թվաքանակի հետաքրքիր փոփոխությունների մասին. եթե 1989 թվականին գյուղն ուներ ընդամենը 185 բնակիչ, ապա 2001 թվականին այդ թիվը հասել էր 763-ի, իսկ 2004 թվականին կայունացել 669-ի սահմաններում։
Համաձայն 2011 թվականի մարդահամարի արդյունքների՝ գյուղում հաշվառված է եղել 669 մշտական բնակիչ, որից առկա բնակչությունը կազմել է 618 մարդ։
Ազգային կազմով բնակչությունը բացառապես հայեր են, որոնք իրենց կրոնական պատկանելությամբ Հայ Առաքելական եկեղեցու հետևորդներ են։ Գյուղում պաշտոնական լեզուն հայերենն է, իսկ կառավարման և ժամանակային հաշվարկի համար գործում է UTC+4 ժամային գոտին։
Պատմական աղբյուրներում այն երբեմն հիշատակվում է նաև որպես Լալվարի սովխոզի 2-րդ մասին կից բնակավայր՝ ընդգծելով նրա անցյալի կապը խորհրդային տնտեսական կառուցվածքների հետ։
Կոորդինատներ՝ 41°14′0″N 44°51′0″E